‘Stichting Clintel, u luidt geen noodklok, u trekt gewoon belletje’

 OP AANRADEN VAN iemand die zich net als ik verwondert over de uitlatingen van de klimaatsceptische Stichting Clintel, schreef ik hun wetenschappelijke adviesraad aan, op persoonlijke titel. Hier is-ie:

clintt

Geachte wetenschappelijke adviesraad van de stichting Clintel,

Geachte professoren Ambrosius, Berkhout, Van den Heuvel, De Lange, Van Santen, De Smit, Wakker, Weber en Keller, en Dr. Udo en Le Pair

Beste Boudewijn, Guus, Ed, Kees, Kees, Rutger, Jos, Fred, Karel, Koen en Wouter,

 

Met veel genoegen volg ik de inspanningen van uw Stichting Clintel om een narratief te organiseren dat ingaat tegen de heersende maatschappelijke en politieke opvattingen over klimaatverandering.

De afgelopen jaren leek het internationale politieke klimaatdebat maar tot één uitkomst te komen: CO2-inperking via internationale overheidsafspraken, met (zeker in ons land) een nadruk op wind- en zonne-energie. Ik vind het een verrijking van het democratisch debat dat u die koers kritisch bevraagt, door te wijzen op technologieën die nog in de pijplijn zitten, op de tekortkomingen van met name windenergie en biomassa, en door de politiek erop te attenderen dat er ook zoiets is als adaptatie – het menselijk vermogen zich aan klimaatverandering aan te passen.

Ik vind het fantastisch dat u daarbij, na een rijke carrière in de wetenschap, uw wetenschappelijk gewicht in de schaal legt. U zou van een onbezorgd pensioen kunnen genieten. In plaats daarvan kiest u ervoor nog eenmaal de frontlinies van het maatschappelijk debat op te zoeken, vanuit uw oprechte bezorgdheid dat de energietransitie, indien te heftig uitgevoerd, wel eens fnuikend kan zijn voor onze welvaart en bestaande energie-infrastructuur. Dat dwingt respect af.

Met u ben ik van mening dat in het klimaatdebat wetenschappelijke feiten en politieke meningen soms erg door elkaar lopen. Denk aan het gemak waarmee activisten als Greta Thunberg en politici als Thierry Baudet uitspraken doen over wetenschap. Maar ook aan het gemak waarmee sommige wetenschappers politieke uitspraken doen: nu gauw overheidsmaatregelen tegen CO2, anders zijn we verloren. U zult mij in het bewaken van de wetenschappelijke zorgvuldigheid dan ook altijd aan uw zijde vinden.

Alleen wringt daar nou net de schoen.

Want in uw uitingen geeft u er zelf helaas ook blijk van de grens tussen politiek en wetenschap niet altijd te respecteren. In plaats van te steunen op de wetenschappelijke literatuur, ontleent u uw argumenten geregeld aan politiek gemotiveerde weblogs en bedient u zich van drogredenen in plaats van feiten. U staat daardoor niet op de schouders van reuzen, om Newton te parafraseren, maar regelmatig op de schouders van praatjesmakers, leugenaars en lobbyisten.

hoed

Het filmpje dat u maakte naar aanleiding van uw bezoek aan de Europese Commissie vormt de directe aanleiding dat ik deze brief – overigens op persoonlijke titel – aan u richt.

Neem deze grafiek, die zou aangeven dat ‘de klimaatmodellen veel meer warmte aangeven dan we zien in de metingen’ (dixit het commentaar bij het filmpje):

clint1

De grafiek is afkomstig uit een politieke (!) presentatie die atmosfeerwetenschapper John Christy in 2016 hield in de Amerikaanse senaat. De grafiek gaat over satelliet- en ballonmetingen in de midden-troposfeer, tot 20 kilometer hoogte.

Wat meteen opvalt, is dat de kansmarges rondom de lijntjes zijn weggehaald: een wetenschappelijk ongeoorloofde manipulatie.

Volgens het meetinstituut Remote Sensing Systems, waar een deel van de gegevens vandaan komen, is het werkelijke beeld alsvolgt:

RSS_Model_TS_compare_globev4

Ook hier zien we een kleine afwijking tussen model en waarneming. Dat is geen inzicht dat ‘de gevestigde orde’ onder de pet houdt of zoiets; het RSS zelf bespreekt de discrepantie uitgebreid op zijn website en ook in de wetenschappelijke literatuur wordt de afwijking uitgebreid bediscussieerd (zie bijvoorbeeld hier en, deze maand nog, hier).

De stand van het wetenschappelijke debat, als ik het simpel samenvat: de afwijking is reëel, maar duidt veel waarschijnlijker op een fout in de waarnemingen of de dataverwerking. We hebben hier immers te maken met berucht gruizige satelliet- en ballondata.

De metingen op aarde laten intussen een ander beeld zien: de metingen zitten nog net binnen de bandbreedte van de modelprognoses, al wordt het de komende decennia spannend of de modellen niet inderdaad iets te heet staan afgesteld.

fig-nearterm_all_UPDATE_2018-panela-1

Een omvangrijke, zeer recente evaluatie (4 december) van de Berkeley Universiteit in Californië wijst intussen uit dat de modellen uit het verleden door de bank genomen gewoon kloppen:

EK9TfKwU0AA8PBP

Toch een ander verhaal dan uw getoeter over ‘veel meer opwarming’, of ‘de modellen slaan helemaal nergens op.’

hoed

Nog zo’n voorbeeld. In uw video toont u deze grafiek, om aan te geven dat klimaatverandering van alle tijden is:

clint5

Deze grafiek is gebaseerd op een Chinees boomringenonderzoek van tien jaar geleden uit een nogal obscuur vakblad, Chinese Science Bulletin.

En zoals u weet, is de grafiek achterhaald. In de wetenschap bestaat, door analyse van veel grotere hoeveelheden historische klimaatgegevens, consensus dat de kleine ijstijd en de middeleeuwse warme periode (en de Romeinse warme periode, die de Chinese studie interessant genoeg niet ‘detecteert’) geen wereldwijde maar regionale verschijnselen waren, die op verschillende plekken op verschillende tijdstippen toesloeg.

De huidige opwarming slaat juist overal gelijktijdig toe, indicatief voor een versterkt broeikaseffect. Zie bijvoorbeeld deze figuur, afgelopen zomer gepubliceerd in Nature:

neukom warmig

Overigens zal niemand tegenspreken dat klimaatverandering, in uw woorden, ‘van alle tijden’ is. We leven immers op een planeet waar het klimaat wordt gedicteerd door de energietoevoer van de zon en de verwerking daarvan door het klimaatsysteem.

Het punt is echter dat we momenteel nou net een opwarming waarnemen die niet kan worden verklaard uit die zonnecyclus of andere factoren. Zie bijvoorbeeld Huber & Knutti (2012):

opwamring natuur

Zo kan ik nog wel een tijdje doorgaan. Dat CO2 ‘plantenvoer’ is, zoals u stelt in uw filmpje, zal niemand tegenspreken. Al met al zetten planten tegenwoordig zo’n 30 procent meer CO2 om in wortels, stengels en bladeren dan vóór de industriële revolutie. Wat u echter weglaat is dat dit niet zozeer komt door CO2, maar door een combinatie van bemesting, vernatting, opwarming en veranderd landgebruik.

En crucialer is natuurlijk die ándere werking van CO2: de werking als broeikasgas, een effect dat Eunice Foote al in 1856 experimenteel aantoonde.

hoed

Het patroon is steeds hetzelfde: telkens weer slaat uw stichting de plank nét mis, omdat u de recente literatuur niet kent, niet kritisch staat tegenover plaatjes die u vindt op internet, en omdat u de basisprincipes van de klimaatwetenschap niet goed in de vingers heeft.

Uw stichting ontpopt zich zo tot een ordinaire schelmenclub, een genootschap dat niet de noodklok luidt maar belletje trekt, dat niet het wetenschappelijk verstand laat spreken maar de politieke onderbuik laat knorren, en dat wel ergens de klok heeft horen luiden maar de moeite niet neemt de klepel erbij te zoeken.

Zo ken ik u niet. Zo wilt u uw carrière niet afsluiten. Uw emeritaat mag nooit een excuus zijn voor intellectuele luiheid.

Al helemaal omdat er veel op het spel staat. Zo is er academisch debat over de vraag of de hoogste CO2-uitstootscenario’s wel realistisch zijn, of klimaatverandering echt wel leidt tot meer oorlog en vluchtelingen, hoe klimaatverandering uitpakt op regionale schaal en, inderdaad, of de opwarmingsscenario’s de ‘gevoeligheid’ van het klimaat voor broeikasgassen niet overschatten.

Maar doordat u alle academische klimaatwetenschap afwijst als één groot linksdraaiend complot, en blindvaart op ‘outsiders’ zoals ontslagenen, amateurrekenaars en niet-academische bloggers, loopt u de wetenschappers die dit soort debatten proberen te voeren voor de voeten.

U zou hen ook kunnen steunen door hun wetenschappelijke kritiek zichtbaar te maken, in plaats van mee te huilen met het gemopper van de verbitterden en de afgewezenen.

Drie vragen, heb ik aan uw wetenschappelijke adviesraad:

  • In hoeverre acht u zich gebonden aan de Nederlandse Gedragscode Wetenschappelijke Integriteit van onder meer VSNU, KNAW en NWO? Onderschrijft u de Principes van die code, die onder meer voorschrijven ‘dat men resultaten niet gunstiger dan wel ongunstiger voorstelt dan ze zijn’, ‘zich niet laat leiden door buiten-wetenschappelijke overwegingen, bijvoorbeeld van politieke aard’ en die het weglaten van cruciale vakliteratuur omschrijft als ‘questionable research practice’?

 

  • Wat voor kwaliteitsmaatregelen heeft u getroffen om het citeren uit grijze literatuur (zoals weblogs, kranten en politiek gemotiveerde pamfletten) in de uitingen van uw stichting tegen te gaan? Hoe verhoudt zich dat tot de voorbeelden die ik in deze brief noem?

 

  • Kunt u uitleggen hoe uw wetenschappelijke adviesraad zich überhaupt verhoudt tot de stichting? Of moeten we constateren dat de wetenschappelijke adviesraad, gezien de grote overlap met de oprichters van de Stichting Clintel, een wassen neus is om de stichting gewichtiger te laten overkomen?

 

Ik schrijf deze brief overigens op persoonlijke titel, niet uit hoofde van de Volkskrant of enig ander medium waarvoor ik in het verleden heb gewerkt. Niettemin zie ik zeer uit naar uw antwoord.

Met vriendelijke groet,

 

Maarten Keulemans, Leiden

Wetenschapsredacteur de Volkskrant

Hoofdredacteur (em) Natuurwetenchap & Techniek

Hoofdredacteur (em) Delta, orgaan van de TU Delft

Hoofdredacteur (em) Delft Integraal, alumnusblad van de TU Delft

Wetenschapsredacteur (em) VPRO Noorderlicht

Wetenschapsredacteur (em) NOS Online

Wetenschapsredacteur (em) Delta, Quest en Folia

hoed

BRONNEN:

Foote, E.: ‘Circumstances Affecting the Heat of Sun’s Rays’. In: American Journal of Art and Science, November 1856, p. 382-383.

Forster, P. et al.: ‘Latest climate models confirm need for urgent mitigation’, Nature Climate Change, 2 december 2019.

Huang, K. et al.: ‘Enhanced peak growth of global vegetation and its key mechanisms’. In: Nature Ecology & Evolution, 18 november 2018.

Huber, M. en Knutti, R.: ‘Anthropogenic and natural warming inferred from changes in Earth’s energy balance’. In: Nature Geoscience, 4 december 2011.

Liu, Y. et al.: ‘Amplitudes, rates, periodicities and causes of temperature variations in the past 2485 years and future trends over the central-eastern Tibetan Plateau’. In: Chinese Science Bulletin, April 2011.

Neukom R. et al.: ‘No evidence for globally coherent warm and cold periods over the preindustrial Common Era’. In: Nature, 24 juli 2019.

Santer, B. et al.: ‘Causes of differences in model and satellite tropospheric warming rates’, Nature Geoscience, 19 juni 2017.

Zhu, Z. et al.: ‘Greening of the Earth and its drivers’. In: Nature Climate Change, 25 april 2016.

VSNU/KNAW: ‘Nederlandse Gedragscode Wetenschappelijke Integriteit’, 2018.

12 thoughts on “‘Stichting Clintel, u luidt geen noodklok, u trekt gewoon belletje’

  1. De heer Keulemans maakt de fout te denken dat all leden van de Wetenschappelijke adviesraad van Clintel klimaatsceptici zijn. Ik zit in die adviesraad om juist tegengas tegen die klimaatsceptici te geven, maar word nu door Keulemans bij de klimaatsceptici gerekend. Dank U wel!
    Ed van den Heuvel

    1. Jammer dat je uit de adviesraad bent gestapt. Het gaat er niet om of er klimaatsceptici zijn (in welk kamp ze dan ook mogen zitten). Het gaat om het objectief, zonder vooringenomenheid (cognitieve dissonantie), omgaan met de data. Het goed luisteren en omgaan met elkaars argumenten is in elke wetenschap een pre. Elkaar verbaal te kakken zetten heeft niets meer met wetenschappelijke integriteit te maken, maar meer met je gelijk halen ongeacht of je gelijk hebt. Dit is politiek bedrijven en laat zien dat discussies elkaar aan het vertroebelen zijn.

      De open brief van Keulemans ligt als knee-jerk reactie in het verlengde van zijn opleiding “Van opleiding is hij cultureel antropoloog, die deelstudie van de sociologie die zich kenmerkt door de dominantie van ideologie boven wetenschap”.

  2. Goed stuk, er wordt inderdaad aan beide kanten een hoop gesjoemeld met achterhaalde grafieken. Maar het IPCC heeft denk ik wel degelijk een probleem met haar modellen. De gemeten temperatuur is over het algemeen toch lager (en bijna nooit hoger) dan de meeste modellen voorspellen. Het is natuurlijk afwachten of dit zo blijft, de komende jaren worden spannend.

    PS: Maarten, heb je deze presentatie van Nir Shaviv gezien? https://youtu.be/0FehrpcR5Os?t=9739 (vanaf 2:43:00). Zijn onderzoek naar de invloed van de zon is zeer overtuigend. Lijkt me dat het IPCC de invloed van de zon toch wel serieuzer moet gaan nemen (zeker als de werkelijke temperatuurstijging lager blijft dan de modellen)

  3. Goede brief.

    Het zou mooi zijn als Clintel in staat zou blijken om het “climategate” niveau te ontstijgen.

    Dat kan door gewoon de drie hoofdbevindingen van de klimaatwetenschap te begrijpen en te onderschrijven: het klimaat warmt op, het komt door de mens, en het is een probleem.

    Vanuit die positie zou Clintel een nuttige bijdrage kunnen leveren aan het klimaat/energiedebat, bij voorkeur door zich te richten op het te voeren klimaatbeléid. Dáár liggen de interessante vraagstukken en de serieuze controverses, niet bij de klimaatwetenschap.

    P.S. Voor een uitstekende (Engelstalige) uitleg van de geschiedenis en stand van de klimaatwetenschap verwijs ik (amateur)klimaatskeptici altijd graag naar het toegankelijke online-boek van Spencer Weart.
    https://history.aip.org/climate/summary.htm

  4. Goed onderbouwd verhaal. Echter is de besproken video niet gemaakt door Clintel. Het is dus niet terecht om Clintel op deze video aan te spreken aangezien ze er, zo lijkt het tenminste, geen enkele bemoeienis mee hebben gehad.

    1. Prima, alleen was mijn brief niet gericht aan Clintel maar aan de wetenschappelijke adviesraad. Dat Clintel antwoordt, is toch zoiets als de politie aanschrijven, waarna de maffia een brief terug schrijft. Ik wacht dus gewoon nog even af.

  5. Uiteraard weet iedereen dat de grafiek van Christy uitgebreid is besproken op realclimate
    realclimate.org/index.php/archives/2016/05/comparing-models-to-the-satellite-datasets/

    Dat was al in 2016 en er is dus geen enkele reden om deze grafiek te presenteren als iets met een wetenschappelijke basis.

    Het hoort dus absoluut niet thuis in een serieuze publicatie.

    Erger is dat ik Guus Berkhout er al in 2018 op heb gewezen dat de figuur onzin is op climategate.nl. UIteraard schitterde Guus in afwezigheid in die discussie van zijn eigen publicatie.

    https://www.climategate.nl/2018/06/guus-berkhout-denken-over-klimaat-verbreding-van-de-horizonten/

  6. Uiteraard weet iedereen dat de grafiek van Christy uitgebreid is besproken op realclimate
    realclimate.org/index.php/archives/2016/05/comparing-models-to-the-satellite-datasets/

    Dat was al in 2016 en er is dus geen enkele reden om deze grafiek te presenteren als iets met een wetenschappelijke basis.

    Het hoort dus absoluut niet thuis in een serieuze publicatie.

    Erger is dat ik Guus Berkhout er al in 2018 op heb gewezen dat de figuur onzin is op climategate.nl. UIteraard schitterde Guus in afwezigheid in die discussie van zijn eigen publicatie.

    climategate.nl/2018/06/guus-berkhout-denken-over-klimaat-verbreding-van-de-horizonten/

  7. Maarten Keulemans: “De huidige opwarming slaat juist overal gelijktijdig toe, indicatief voor een versterkt broeikaseffect. Zie bijvoorbeeld deze figuur, afgelopen zomer gepubliceerd in Nature:”
    en:
    “U zult mij in het bewaken van de wetenschappelijke zorgvuldigheid dan ook altijd aan uw zijde vinden.”

    WR: De “Current Warm Period” duurt volgens Nature (rechter grafiek) al 2000 jaar: vanaf het jaar 1 tot het jaar 2000. Zowel de ‘peer review’ als uzelf heeft hier kennelijk even overheen gekeken.

    De feiten zijn dat de huidige opwarming zich concentreert op het noordelijke halfrond en dan met name rond het Arctisch gebied: allesbehalve mondiaal. De feiten omtrent de locatie van de temperatuurstijging staan hier in één grafiek (Hadcrut, UAH):
    https://i1.wp.com/wattsupwiththat.com/wp-content/uploads/2019/07/trends-by-latitude-uah-hadcrut-2.png?w=761&ssl=1

    CO2 is nagenoeg gelijkelijk verdeeld, zowel over alle lagen van de atmosfeer als over alle breedtegraden. CO2 uitstraling (de ‘opwarming’) vindt ‘a la minute’ plaats. Een opwarming door atmosferisch CO2 zou je dan over alle breedtegraden gelijkelijk verdeeld verwachten. Maar niets is minder waar.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s